Column: Wat zet me in beweging?

Column: Wat zet me in beweging?

Wat zet ons elke dag in beweging, vraagt dominee Henri Frölich zich af? Het antwoord op die vraag is misschien wel de kern van religie. 

Wat zet mij in beweging? Wat zet u in beweging? Waarvoor komen we toch elke morgen weer ons bed uit? Waarvoor zetten we elke keer weer ons ene been voor de andere? Deze vragen worden gesteld in het onlangs verschenen boek van Frits de Lange: heilige Onrust, een pelgrimage naar het hart van religie.

De pelgrim 2.0 fungeert in dit boek als een model voor geloof. De pelgrim 2.0 is iemand voor wie niet de bestemming het uiteindelijke doel is maar voor wie het gaat om de reis! Als je de religieuze mens stript van alle franje: leerstellingen, instituties, voorschriften, rituelen, maar ook van bijvoorbeeld de voorstelling van een God met menselijke trekken, stuit je op het besef dat de essentie, de kern van ons mens zijn rust in dat: iets maakt dat we de ene voet voor de andere willen blijven zetten. Wat dat iets dan is, daar gaat het boek naar op zoek! Het maakt ons in figuurlijke zin, allemaal tot pelgrims in spe, pelgrims nieuwe stijl, voor wie de reis zelf de bestemming is, of zonder beeldspraak: voor wie het doel van dit leven ligt in dit leven zelf!

Mijn eigen pelgrimstocht, om het zo maar even te noemen, begon vorig jaar. Een goede vriend van mij zit in de organisatie voor klimmen tegen ms, u kent het wel, een van de zovele klimtochten. Deze klimtocht gaat naar de kale berg, de bekende berg de Mont Ventoux, een reus van een berg die al in vele Tour de Frances beklommen werd.

Misschien is zo'n tocht, het beklimmen van de Mont Ventoux wel de moderne manier van religie: jezelf inzetten voor een bepaald goed doel. Het deed mij althans denken aan de pelgrim 2.0 waarover het gaat in het boek Heilige Onrust! Hij haalde mij over om mee te doen, naast geld inzamelen voor onderzoek naar de ziekte ms, is het ook een sportieve inspanning die goed is voor geest en lichaam. Sportief bezig zijn, wat kilootjes afvallen en dan ook nog een mooi project in Frankrijk, mij sprak het wel aan! En zo begon vorig jaar mijn tocht.

Afgelopen tweede pinksterdag was het de tweede keer dat ik meedeed, beter getraind, nog wat extra kilo’s lichter stond ik aan de start. Het was prachtig weer, een hele grote groep, stond een beetje zenuwachtig bij elkaar te wachten totdat de tocht begon. Eerst fiets je dan nog wat bij elkaar maar al gauw fietst ieder in zijn of haar eigen tempo die enorme berg.

En dan kan het zomaar gebeuren dat je daar alleen fietst door de Franse bergen, de zon schijnt over de velden, prachtige vergezichten, je hoort alleen nog het kloppen van je hart, het ratelen van de ketting van je fiets, de lange weg omhoog die voor je ligt, de fysieke inspanning die er voor zorgt dat je nergens meer aan kunt denken behalve aan het steeds maar weer rondtrappen van je pedalen. Het brandende gevoel in je spieren. Dan leef je echt in het moment, dan kom je helemaal los van alle dagelijkse beslommeringen. En als het dan even wat moeilijker gaat, dan komt er wel een tochtgenoot voorbij, te herkennen aan dezelfde wielrenoutfit, die je even een duimpje geeft, of die even een aanmoediging schreeuwt omdat iedereen weet dat er altijd een punt komt waarop het echt zwaar wordt om die berg op te komen.

En dan langzaam nader je de top en als je de top gehaald hebt dan is daar de voldoening, het besef het gehaald te hebben, dat alle inspanningen niet voor niets waren. Maar die top bereiken is niet het einde, sommigen beklimmen de berg wel drie keer op dezelfde dag. In het besef, dat eenmaal de top halen niet het einddoel kan zijn. Het leven gaat verder, de afdaling is ingezet, voor de mensen waarvoor je fiets is er ook geen moment waarop ze niet meer ziek zijn.

De weg gaat verder, het doel ligt niet op de top maar in de reis er naar toe, daarin kun je veranderen, wordt je een ander mens. En daarom is de metafoor van de pelgrim, de pelgrim 2.0 ook zo prachtig. Daarin ligt dat allemaal besloten. Je wordt getriggerd door een verlangen, een verlangen naar iets wat boven je zelf uit gaat, dat je niet kunt bevatten, niet in woorden is uit te drukken, maar misschien juist wel door zo’n tocht (en die tocht, die weg, is voor iedereen weer anders) wel te ervaren. Uit je hoofd, uit het denken, naar het ervaren, het lijfelijke ervaren van zo’n wenkend perspectief, dat doet wat met je.

De gevestigde religie is misschien op sterven na dood. De instituten brokkelen af, de kerken lopen leeg en het kinderlijke geloof van vroeger hebben we toch al lang achter ons gelaten? Maar het gaat niet om de kerkdienst, of om het geloven in de bijbel of in bepaalde geloofsvoorstellingen. Het gaat er, naar mijn idee, om dat we ons laten aanspreken op onze verantwoordelijkheid, dat we in beweging komen, letterlijk en figuurlijk. En zo’n prachtig boek: Heilige Onrust helpt mij daarbij.

Ook al gaat het niet goed met de gevestigde religie de kern van geloof moet gered worden aldus Frits de Lange. In een interview werd hem de volgende vraag voorgelegd: ‘De kern van geloof moet gered worden, nu het slecht gaat met de georganiseerde religie’. Waarom? Wat zou er gebeuren als de kern van geloof niet gered kan worden? Hij gaf het volgende antwoord: ‘Voor mij is de kern van geloof dat je de moed hebt om elke morgen opnieuw uit bed te stappen, te verlangen naar beter, voller, rechtvaardiger leven, en de hoop niet opgeeft dat het er ooit van komt. Zonder dat geloof rest er niets anders dan cynisme. De wereld heeft ongelooflijk veel geloof nodig.’

Henri Frölich
Predikant van de vrijzinnige Purmerkerk in Purmerend

Deel dit

Steun de VVP

Laat de vrijzinnige vlinder vliegen.

WORD DONATEUR

Zoeken

Contact

Vereniging van Vrijzinnige Protestanten
Joseph Haydnlaan 2a 
3533 AE Utrecht                       
030-8801497
info@vrijzinnig.nl
Klik hier voor meer contactgegevens

twitter310facebook

   

 



Column

  • Column: Lichtheid van geloven

    Stephan de Jong kijkt in de Adventstijd naar afbeeldingen van engelen: van hun kinderlijkheid kunnen we wel wat leren.