Column: Mooie herfst, sombere herfst

Column: Mooie herfst, sombere herfst

De herfst roept bij Henri Frölich verschillende emoties op. De dagen worden korter, maar herinneringen kleuren juist dit jaargetijde. 

Op een ochtend in oktober stond ik op het punt mijn dochter van vijf naar school te brengen toen ze ineens onder een struik een eendje zag zitten.
‘Ah wat schattig,’ fluisterde ze terwijl ze mij maande om rustig en stil te zijn anders zouden we het eendje laten schrikken. Ondertussen had de eend ons ook al gespot en was waarschijnlijk bang geworden, want uit alle macht probeerde de eend met z’n vleugels weg te komen.

Ik zag meteen dat de eend iets mankeerde, pootje gebroken of iets dergelijks. Mijn dochter zag het gelukkig niet en we stapten op de fiets. Al fietsend bedacht ik wat ik hier nu mee aan moest; die eend op de een of andere manier uit zijn lijden verlossen of zo? Toch wel zielig voor zo’n beest, schoot door mijn hoofd.
Mijn dochter had er niets van meegekregen en praatte honderduit over de eend en de herfst, dat was het thema van haar klas op school en hoe mooi de kleuren waren en dat ze blaadjes had gezocht met mama voor de herfsttafel. Dat het zo lekker rook in het bos en dat ze zin had om maar school te gaan. Voor mijn dochter is de herfst dus een en al vrolijkheid.

Sombere maanden
Voor veel mensen is de herfst juist een tijd van somberheid en neerslachtigheid. Als de blaadjes van de bomen vallen, lijkt er met ons gemoed soms ook wat aan de hand te zijn. De dagen worden korter, er is minder licht en misschien hebben we wel een tekort aan vitamine D. Eind september gaat het vaak nog wel, het kan zelfs nog erg lekker nazomer-weer zijn, maar als het oktober is, treedt de herfst echt in.
Als kind had ik ook al een dubbel gevoel bij de herfst en vond ik de maand oktober heel vervelend en zelfs een beetje eng. Mijn opa en oma overleden een jaar na elkaar allebei in de maand oktober. Nu als volwassene heb ik dat dubbele gevoel trouwens juist in december, naast een hele feestelijke maand is het voor mij ook een verdrietige maand omdat in die maand mijn vader is overleden terwijl hij in dezelfde maand ook altijd zijn verjaardag vierde.

Fijne herinneringen
Als ik er nu aan terugdenk, roept de maand oktober toch ook prachtige herinneringen op aan bijvoorbeeld de herfstvakantie. Ik denk dan aan de keer dat we als gezin in Frankrijk een huis hadden gehuurd. Het huis was prachtig gelegen vlakbij een bos. Een idyllische plek en een sprookjesachtig huis, of maken mijn herinneringen het nu mooier dan het in werkelijkheid was? Tegenover ons gehuurde huis was nog zo’n huis, verder was er in de omgeving niet veel. In het andere huis woonden twee oude Franse mannetjes. Ze spraken geen woord over de grens en ik kende zelf nog geen woord Frans. Mijn vader sprak wel een paar woordjes Frans en we werden op de eerste avond al uitgenodigd om even langs te komen in hun huis om hout voor de openhaard te krijgen. Ook bij hen brandde de openhaard en mijn vader kreeg meteen een vol glas wijn in zijn hand gedrukt, ingeschonken in een groot frisdrankglas.
Zulke details blijven je op een of andere manier altijd bij. Het werd mede door de wijn in ieder geval een bijzonder gezellige avond. Als ik in het bos de geuren van bomen en vochtige bladeren ruik dan komt nog vaak de herinnering aan juist die vakantie naar boven! Zo kunnen verschillende ervaringen met herfst je leven kleuren.

Deze gedachten over de herfst gaan door mijn hoofd terwijl ik druk bezig ben met de voorbereiding van de dienst voor zondag waarin de overleden mensen van dit jaar worden herdacht. Altijd een bijzonder en ook wel emotioneel moment in het kerkelijk jaar.
Bij ons in de dienst komen er normaal gesproken ook veel mensen die verder nooit in de kerk komen maar juist bij het herdenken van hun overleden dierbaren zoeken naar een ritueel (het branden van een kaarsje) en een moment van bezinning. Gelukkig is daar in de kerk ruimte voor.
Helaas zijn er dit jaar door de coronacrisis vele beperkingen. Binnen de mogelijkheden proberen we zo goed mogelijk het herdenken van onze overledenen toch door te laten gaan. Juist in deze tijd is er extra behoefte aan. We zijn op zoek naar verbondenheid terwijl we afstand moeten houden. Het blijft ingewikkeld maar we houden moed en proberen elkaar nabij te zijn.

Mijn collega Rolinka Klein Kranenburg tweette in oktober een suggestie om vooral in deze tijd het volgende filmpje maar eens even te bekijken. Een prachtig lied van Eva Cassidy: ‘Autumn Leaves’. Zo mooi, zo nu, zo troostend schreef ze erbij! En in het licht van wat ik hierboven heb geschreven kan ik dat alleen maar beamen!

Ds. Henri Frölich
Predikant van de Purmerkerk en van de protestantse gemeente Hoogkarspel-Lutjebroek

Deel dit