'Met pionieren verruil ik cynisme voor optimisme'

'Met pionieren verruil ik cynisme voor optimisme'

Sinds kort pioniert de vrijzinnige Nick Everts bij het stadsklooster in Groningen. Wat drijft deze jonge student? 

Waarom ben je gaan pionieren?

Het kwam simpelweg op mijn pad. Het einde van de studie Geestelijk Verzorger/Remonstrants Predikant naderde en ik zocht een plek om mijn (kleine) aanstelling als voorganger bij de Vrijzinnige Geloofsgemeenschap Klazienaveen e.o. uit te breiden.

Het Stadsklooster Groningen zocht een ondernemende pionier met passie voor monastieke tradities. Zowel het ondernemende als het monastieke spreekt me aan en wil ik verder ontwikkelen. Ik denk dat deze functie uiteindelijk raakt aan een spanning in mezelf. Ik ben een groot liefhebber van rituelen en liturgie; het goddelijke theater zeg maar. Tegelijk voel ik me thuis binnen de vrijzinnigheid. Die twee blijken niet altijd garant te staan voor een goed huwelijk.

Bij het Stadsklooster ontmoet ik mensen die de liefde voor liturgie delen, terwijl de oecumenische meerstemmigheid elkaar vindt in stilte, gebed en gezang. Het voedt me en het maakt me nieuwsgierig. Ten diepste word ik gedreven door de vraag of het mogelijk is om in verbinding met oude tradities innovatief te zijn. Of er (nog) geloofwaardige vormen te ontwikkelen zijn die hoop en liefde stimuleren. Omdat dit voor mij geen theoretische exercitie is, ben ik maar op pad gegaan met een groep mensen die al enkele wegen aan het verkennen zijn.

Wat doen jullie voor activiteiten? En waarom deze activiteiten?

Sinds 2015 wordt er dagelijks, behalve op zon- en christelijke feestdagen, om half zes het getijdengebed gehouden. Op de ene dag is dat meer traditioneel christelijk en op de andere meer algemeen spiritueel. Kernelement is de stilte. Er staat het icoon van de vriendschap, kaarsen branden en worden aangestoken, we zingen veelal a capella een lied of psalm, spreken een gebed uit en lezen een religieuze tekst. Zelfstandig en in samenwerking met andere organisaties bieden we stadspelgrimages en stiltebijeenkomsten aan. Daarnaast ben ik momenteel met een stadsklooster-bezoeker bezig een cursus meditatief schrijven te ontwikkelen. Op termijn hopen we ook gestructureerd maaltijden te delen, geïnspireerd door bijvoorbeeld de Tafel van Hoop.

Het doorgaande getijdengebed is de activiteit die alles draagt. Het is onze kapel waar we kracht en moed opdoen om buiten de eigen muren te wandelen, ontmoeten en stilte te delen. Stilte, omdat ik erin geloof dat stilte en rust in deze tijd an sich al heilzaam zijn.

Naast een kapel heeft een klooster een poort. Een open blik naar buiten om samen met anderen op weg te gaan of juist te ontvangen. Het meditatief schrijven is een beproefde techniek om in stilte aandacht te richten. Het is een soort mindfulness of, beter, writefulness. Het helpt je om gericht stil te staan. Een kracht die velen voor ons in kloosters ook ontdekt hebben. Tot slot de wens om samen te eten. Dit sluit aan op de praktijk van de refter. Het delen van eten en verhalen gaat terug op de agape-maaltijd; de verenigingsmaaltijd in de oudheid. Het brengt samen, voedt, verbroedert en doorbreekt eventuele eenzaamheid.

Wat vind jij zo mooi aan pionieren?

Het mooiste vind ik de ruimte om nieuwe wegen te verkennen zonder oude paden uit het oog te verliezen. De blik vooruit, gericht op de morgen die (misschien) komt. Binnen het pionieren kan ik mijn afkeer van religieuze praktijken die niet aanspreken constructief inzetten.

Als ik eerlijk ben, begrijp ik dat steeds meer mensen geen plek vinden in de kerk. Ook binnen de theologie zag ik weinig moed om in te spelen op de dag van morgen. Het pionieren dwingt me om het staren naar en star vasthouden aan het verleden los te laten. Het gaat om deze wereld. Pionieren betekent zoeken naar daar waar hoop, liefde en vertrouwen groeien kan. Deze mindset dwingt me om anders te kijken dan vanuit een houding dat vroeger alles beter was. Pionieren zorgt dat ik scherpzinnig naar heden en verleden kijk en afvraag: wat zou ik willen/kunnen doen. Wie of wat heb ik nodig? Of heeft mij nodig? Binnen het pionieren verruil ik cynisme voor optimisme zonder naïef te zijn. Boven alles maakt dat me creatief.

Wat zou jij mensen die over pionieren zitten na te denken, willen meegeven?

Wees een beetje lief voor jezelf en maak jezelf niet te belangrijk. Bij mijn bevestiging kreeg ik de woorden mee dat ik niet de eerste ben die op weg gaat. Ik sluit slechts aan op een lange rij van mensen die zochten naar wie of wat hun vertrouwen en geloof, hoop en liefde bekrachtigt. Dat gaat met vallen en opstaan. Het helpt om jezelf niet te zien als een Messias. De secularisatie ga ik niet tegen houden en de wereld redden evenmin.

Ik raad daarom aan om het kleine te waarderen en vooral te geloven in de mensen die met jou op pad gaan. Zij zijn het die, als je geluk hebt, de fouten en vergissingen vergeven die onlosmakelijk aan het pionieren verbonden zijn. Voor de mensen die twijfelen of het pionieren iets voor hen is, ben ik daarom hoopvol. Voor mensen die zeker weten dat zij pionier moeten zijn, hoop ik dat ze zichzelf niet in de weg staan.

Hoe bevalt het voorgangerschap?

Wie mij twee jaar geleden had gevraagd wat ik nu zou doen, zou niet gehoord hebben dat ik voorganger zou worden. Toch bevalt het me. In de vrijzinnige gemeente in Klazienaveen vond ik een warm bad. Ik ervaar de vrijheid om levensthema's te verkennen. Zij laten mij groeien, terwijl ik me op mijn beurt verantwoordelijk voel voor hun wel en wee.

Eerlijk is eerlijk, soms weegt dat laatste zwaar. Een kleine aanstelling betekent dat je niet alles kunt doen wat je wil. Het liefst sprak ik dagelijks met mensen om te horen van en zoeken naar wat voor hen wezenlijk is. Ik sta versteld van de openheid die de mensen hebben. Vaak heb ik het gevoel dat zij mij voorgaan en ik slechts luister. Het leven blijkt complex. Om je te midden daarvan hoopvol op te blijven stellen, is niet gemakkelijk. Voor mij is daarin bijna geen verschil tussen pionieren en voorgaan.

Deel dit