PROVINCIALE VERENIGING VAN VRIJZINNIGE PROTESTANTEN GRONINGEN

Zingen en muziek (brief 16)

Zingen en muziek (brief 16)

Zingen in de kerk. Wanneer mag het weer?

Zingen en muziek, dat hoort bij mensen! In alle culturen wordt muziek gemaakt en wordt gezongen. Het is een belangrijke manier om gevoelens te uiten, bij alle mogelijke gelegenheden wordt muziek ten gehore gebracht: van feesten en bruiloften tot afscheidsbijeenkomsten bij het overlijden, in discotheken en bij klassieke concerten, overal klinkt muziek en wordt gezongen.

En dat geldt niet alleen nu, maar is van alle tijden. Al in het verre verleden was muziek een belangrijke manier om gevoelens te uiten. Een voorbeeld vinden we in de Psalmen. Psalm 98 begint er mee: ‘Zing voor de Heer een nieuw lied’ en even verderop komen de muziekinstrumenten aan bod: ‘zing voor de Heer bij de lier, blaas op de ramshoorn en de trompetten’. Dat was dus in de joodse traditie en ook in het christendom is muziek altijd belangrijk geweest. De apostel Paulus refereert daar al aan in zijn brieven en in de kerken is muziek tot op de huidige dag een belangrijk element. De vele missen voor de katholieke eredienst van grote componisten zoals Haydn en Mozart zijn bekend en in de protestantse diensten werden de cantates van Telemann en Bach in de Lutherse kerken gebruikt en de calvinisten voerden de gemeentezang onder orgelbegeleiding in. Daar hebben we de prachtige orgels in onze provincie aan te danken. Dit alles laat zien dat muziek in de kerk hoort!

Ook in de oosterse kerken wordt gezongen. Bekend zijn de Russisch-orthodoxe gezangen van grote componisten als Tsjaikovski. Ik heb een aantal keren een dienst van de Eritrees Orthodoxe Kerk meegemaakt en ook daar wordt veel gezongen door voorgangers en een koor.

En ook na Bach en andere grote componisten zijn er vele liederen gedicht en van een melodie voorzien. Uit de 19e eeuw zijn de zogenaamde dominee-dichters bekend geworden en waarvan de bekendste ds. J.J.L. ten Kate was. Van hem stonden zestien gezangen in het gezangboek van 1938. Misschien kent u nog het rijmpje: "Zingt de Heer met snarenspel, en Ten Kate, J.J.L.’  Van die zestien uit 1938 is er in het huidige Liedboek nog één over (Lied 23b), maar zijn plaats is ingenomen door een nieuwe generatie dichters en nu zingen we graag liederen van bijvoorbeeld Huub Oosterhuis en Sytze de Vries.

En wat zingen of spelen we zelf? Velen van ons hebben geleerd een muziekinstrument te bespelen en zingen kunnen we allemaal. Tijdens het wandelen maar vooral op de fiets begint het bij mij automatisch. Er komt een melodie naar boven en in gedachten zing ik die mee. Toen ik het daar een tijdje geleden met iemand over had, herkende die dat er zei: ‘Dat noem ik het lied van de dag’, een mooie benaming! Vaak is het bij mij een gezang. Meestal een van vroeger, een die je nu nooit meer zingt in de kerk. Favoriet is bij mij (die komt het vaakst in gedachten naar boven) het lied:

‘J’ai soif de ta présence,

Divin chef de moi foi.’

Dans ma faiblesse immense,

Que ferais je sans toi?’ 

Chaque jour, à chaque heure,

Oh! j’ai besoin de toi;

Viens Jésus et demeure auprès de moi.

Dat leerde ik kennen tijdens mij bezoeken aan de diensten van de Eglise Wallonne de Groningue waar de predikant ds. A.Th.Boogaart ook mijn leraar Frans op de HBS was. Een prachtige melodie en als u even googelt vindt u gemakkelijk uitvoeringen ervan op YouTube.

En dan tot slot: samen zingen in de kerkdiensten, wat missen we dat! Zwijgend naar het orgel en de voorzangers luisteren is een moeilijke opgave hoe mooi het ook klinkt. Want wat hadden we graag meegezongen! Het is te hopen dat we binnenkort allemaal weer mogen zingen, want zo hoort het volgens de protestantse traditie. Nu hebben we gelukkig nog wel muziek: orgel en voorzangers zorgen samen voor de muziek.

Ook in de kerk geldt dus: Zingen en muziek – we kunnen er niet zonder!

Ate Trox

 

In Delfzijl zijn voorlopig tot 1 september geen diensten.

Volgende diensten in Haren:

Zondag 9 augustus 10.00 uur. Voorganger mw. ds. T. Reichman-Scheffer.

Zondag 26 augustus 10.00 uur. Voorganger mw. ds. A. van der Velde.

In verband met de Coronacrisis is het volgende van belang:

Voor al deze diensten geldt dat u zich uiterlijk de voorafgaande zaterdag 14.00 uur bij Ate Trox moet aanmelden. Dit is noodzakelijk omdat we door het handhaven van de  1½ m. afstand een beperkt aantal plaatsten hebben in het Witte Kerkje.

Telefoon: 050 3094682, e-mail: a.trox@planet.nl

We hebben helaas moeten besluiten de traditionele Buitendag op de 1e zondag van september niet door te laten gaan.

In het septembernummer van VrijZinnig, dat rond 1 september verschijnt, zal meer informatie komen over de activiteiten die wel of niet of in gewijzigde vorm doorgaan.

Deel dit